Veel
vrouwen willen na de geboorte van hun kind minder gaan werken en dat heeft
voor de werkgever vaak nogal wat gevolgen.
Mag een baas het verzoek
om na een zwangerschap minder te gaan werken, weigeren?
Feit: Sinds enkele
jaren heeft elke werknemer, die minstens één jaar in dienst is bij een
bedrijf, het recht om minder (of meer) uren te gaan werken. Een werkgever
kan zo’n verzoek eigenlijk alleen weigeren als er sprake is van
‘zwaarwegende bedrijfs- of dienstbelangen’. Maar in de praktijk gebeurt dit
zelden. Als je een verzoek indient om drie dagen per week te mogen werken in
plaats van vijf, zou de werkgever dit dus gewoon in principe moeten
toestaan.
Stel, je baas keurt
minder werken alleen goed als je een andere functie aanneemt. Moet je dit
accepteren?
Feit: Nee, het recht
op parttime werken is een wettelijk recht. Parttime werken kan na het eerste
dienstjaar worden aangevraagd en daarna kun je één keer per twee jaar een
nieuw verzoek indienen. Je dient een verzoek om parttime te mogen werken
vier maanden van tevoren schriftelijk in te leveren bij je werkgever. Je
moet dan wel duidelijk aangeven welke verandering je wenst en wanneer je dit
in wilt laten gaan. De werkgever mag jouw verzoek in principe niet weigeren
tenzij hij zwaarwegende belangen kan aanvoeren waardoor het parttime werken
niet in alle redelijkheid door kan gaan. Het kan dan zijn dat je werkgever
aangeeft dat het slechts mogelijk is om parttime te werken als je functie
wordt aangepast. In dat geval kun je daar zelf mee instemmen, maar het hoeft
dus niet.
Hoe werkt het als een
man minder wil werken na de geboorte van zijn kind?
Feit: Een vader kan
een beroep doen op ouderschapsverlof of op de algemene regeling die elke
werknemer het recht geeft om minder te gaan werken. Ouderschapsverlof heeft
standaard betrekking op een periode van zes maanden waarbij je steeds de
helft van het aantal uren per week verlof neemt. Dus als je normaal
gesproken 40 uur per week werkt, werk je dan maar 20 uur. Met andere
woorden: met ouderschapsverlof werk je tijdelijk minder en de algemene
regeling om minder te gaan werken heeft een meer definitief karakter.
Veel
ouders maken gebruik van kinderopvang en die is niet goedkoop.
Is een werkgever
eigenlijk verplicht om mee te betalen aan de kinderopvang van zijn
werknemers?
Feit: Nee, er
bestaat geen wettelijke verplichting voor de werkgever om aan kinderopvang
mee te betalen. Wel kan het zo zijn dat dit is overeengekomen in de CAO of
in de arbeidsovereenkomst. In dat geval is de werkgever wel gehouden om de
gemaakte afspraken na te komen. Als een werkgever wel meebetaalt aan
kinderopvang, is dit meestal 1/6e of 1/3e deel van de totale kosten.
Hoe zit het met een
aanvullende tegemoetkoming kosten kinderopvang?
Feit:
Als je werkgever niet mee wil betalen aan de kosten van jouw kinderopvang,
kun je in aanmerking komen voor een aanvullende tegemoetkoming van de
overheid. De belastingdienst draagt bij en het bedrag hangt af van je
inkomen. Ook als je geen betaald werk hebt, kun je recht hebben op een
tegemoetkoming in de kosten van je kinderopvang. Op
de site van de Belastingdienst
lees je precies wanneer je in aanmerking komt voor een tegemoetkoming in de
kosten kinderopvang.
Als je door het
kinderdagverblijf gebeld wordt dat je kind ziek is en opgehaald moet worden,
kun je dan gewoon weg van je werk?
Feit: Ja, hiervoor
geldt de regeling van het calamiteitenverlof. In een acute noodsituatie mag
je bijvoorbeeld een paar uur verlof opnemen. In principe zal je werkgever
gedurende deze korte periode je loon gewoon door moeten betalen.
Stel dat je kind iets
langer ziek is dan een dag en je hebt even geen oppas, moet je dan je vrije
dagen opnemen?
Feit: Nee, je hoeft
geen vrije dag op te nemen als je plotseling voor een ziek kind oppas hebt
moeten regelen. Je hebt in zo’n geval recht op calamiteitenverlof. Wel is
het calamiteitenverlof bedoeld voor een noodsituatie. Je krijgt de
gelegenheid om in een paar uur (of hooguit een paar dagen) noodvoorzieningen
te treffen.
Stel, je baas heeft
tijdens je zwangerschapsverlof jouw werkzaamheden verdeeld onder je
collega’s en je baas zegt na je zwangerschap dat je overbodig bent geworden.
Mag hij dit zomaar doen?
Feit: Nee, dit mag
hij niet doen, want het is in strijd met de wettelijke bepalingen. Als er
een algemene reorganisatie in het bedrijf gaande is geweest, kan het echter
wel zo zijn dat je functie is opgeheven. Er zal dan wel gekeken moeten
worden of de werkgever bij de reorganisatie de ontslagregels goed heeft
nageleefd.